Behandeling en nazorg
201 keer “schieten” en één keer raak
De radiochirurgische behandeling met het Gamma Knife wordt poliklinisch of in het kader van een korte ziekenhuisopname uitgevoerd. U hoeft op de dag van de behandeling niet nuchter te komen. Nadat u eerst uitvoerig bent geïnformeerd en voorgelicht, vindt op de afgesproken dag de behandeling met het Gamma Knife plaats. Door de uiterst efficiënte en daardoor sparende techniek kan de aandoening/tumor met een dusdanig effectieve dosis worden bestraald dat doorgaans één behandeling afdoende is. De behandeling zelf is volledig pijnloos, geluidloos en duurt al naar gelang de toepassing tussen de 30 en 120 minuten.
Demonstratie van de Gamma Knife behandeling
Bestralingsunit
De 201 stralingsbronnen zijn zo afgeschermd dat de bestralingsruimte zonder gevaar kan worden betreden, wanneer er niet bestraald wordt. Met behulp van een afschermsysteem wordt uit iedere bron een fijne straal gevormd die met alle andere stralen in het brandpunt samenkomt. Iedere straalt draagt voor 0,5% bij aan de totale dosis die nodig is om de tumor uit te schakelen.
Stereotactisch frame
Als eerste behandelingsstap wordt een frame bevestigd op het hoofd. Op die manier kan de bestraling tot op de submillimeter nauwkeurig worden bepaald. Dit fixeren is een in de neurochirurgie gebruikelijke techniek die bijvoorbeeld ook wordt toegepast bij een biopsie. Een plaatselijke verdoving aan de fixatieplaatsen maakt deze ongevoelig voor pijn. Het frame dient voor de exacte localisering van de aandoening met behulp van beelvormende technieken.
Digitale beeldvormende technieken
Direct voor de behandeling wordt de aandoening nauwkeurig gelokaliseerd met behulp van de meest geavanceerde beeldvormende technieken. Hierdoor is gewaarborgd dat ook veranderingen van de aandoening op korte termijn bij de therapie nog meegenomen worden. Wij werken hiervoor samen met uiterst ervaren n euroradiologen van de nabij gelegen Helios Klinik, waar de modernste beeldvormende infrastructuur ons ter beschikking staat. Bij bepaalde aandoeningen kan naast een MRI (Magnetic Resonance Imaging) aanvullend onderzoek worden gedaan met een computertomograaf (CT).
Om bloedvaten weer te geven wordt er in samenwerking met de neuroradiologische afdeling in de kliniek een Digitale Subtractie Angiografie (DSA) gemaakt.
Alle beeldgegevens worden via de modernste computertechnologie (PACS, etc.) digitaal verzonden naar het computerplanningssysteem van de Gamma Knife.
Behandelplan
Aan de hand van de gegevens van de MRI-scan en het angiogram tekent het behandelteam het te bestralen gebied in. Alle gegevens die met het stereotactische frame als referentiewaarden zijn opgenomen, kunnen ruimtelijk exact worden overgenomen. Aanvullende beeldgegevens (bijv. van een PET-onderzoek) kunnen worden toegevoegd na aanpassing aan de referentiewaarden. Deze voorbereidingen zijn nodig om het te bestralen gebied zo goed mogelijk te kunnen bepalen.
Dit houdt in dat het behandelend team nauwkeurig zal bepalen hoe de patiënt optimaal bestraald kan worden, d.w.z. met een stralingsdosis die de te behandelen afwijking zeker uitschakelt en tegelijkertijd het omliggende gezonde weefsel en nabij gelegen kritieke structuren zo min mogelijk beschadigt.
Nadat het behandelplan is opgesteld, vindt de eigenlijke radiochirurgische behandeling plaats. De patiënt wordt doorgaans meerdere keren tot ongeveer zijn middel het toestel ingeschoven om bestraald te worden. Daarbij worden telkens van tevoren berekende posities ingenomen en bestraald. Deze procedure wordt herhaald totdat alle posities (isocentra) bestraald zijn. Een bestralingssessie duurt gemiddeld één tot twee uur. Tijdens de behandeling kunt u naar een eigen cd luisteren.
De behandeling kan te allen tijde worden onderbroken om te pauzeren. Na de behandeling wordt het stereotactische frame afgenomen en de fixatieplaatsen afgedekt met een pleister. Normaal gesproken kunt u na twee dagen alweer uw haar wassen en genezen de fixatieplaatsen zonder enig probleem. Doorgaans resulteren hieruit meerdere behandelposities.
Nazorg
Door de radiochirurgische behandeling wordt de afwijking niet verwijderd, maar geïnactiveerd of uitgeschakeld. Daarom moet regelmatig worden gecontroleerd of de behandeling geslaagd is en of er bijwerkingen zijn opgetreden. Aan de hand van MRI-scans wordt het tumorvolume nauwkeurig opgemeten en kan bij vaatafwijkingen worden beoordeeld in hoeverre deze zijn gestold.
Terwijl hersenmetastasen meestal na zes weken verschrompelen, doen goedaardige tumoren hier langer over. Bij angiomen kan het zelfs enkele jaren duren voordat de vaatjes zijn gethromboseerd. Afhankelijk van de aandoening spreken wij met u controleonderzoeken af met een tijdsinterval tussen de zes weken en één jaar.
Behalve de beoordeling van de MRI-scans vindt er ook altijd een neurologisch onderzoek plaats. Natuurlijk heeft u altijd de gelegenheid de resultaten en het verdere verloop met ons te bespreken. Omdat onze patiënten meestal behandeld worden door meerdere specialisten, is het voor ons van groot van belang dat wij op de hoogte zijn van de behandelingen door andere artsen.
Mocht de behandeling tegen de verwachting in geen effect hebben gehad of zijn er nieuwe tumoren opgetreden, dan worden de therapeutische mogelijkheden met u opnieuw besproken. Indien er bijwerkingen optreden, wordt bekeken of behandeling noodzakelijk is en zonodig meteen daarmee begonnen.
De behandelgegevens alsmede de gegevens van controleonderzoeken worden geanonimiseerd, dus zonder dat herkenbaar is om welke patiënt het gaat, opgeslagen in een database. Hierdoor beschikken wij over grote hoeveelheden behandelingsgerelateerde gegevens en kan de wetenschappelijke evaluatie van de Gamma Knife-methode verder worden verbeterd.
